Xatirxwestina Mehmed Emîn Bozarslan

10/02/2026

Bloger Zinarê Xamo di xatirayên xwe da bi hez û hirmeteke mezin behsa Mehmed Emîn Bozarslan dike.

Zinarê Xamo dibêje navê Mehmed Emîn Bozarslan ji ber kar û kitabên wî yên ser Kurdan hîn serê salên 1970î bi hirmet dihat gotin û her gêncî dixwest rojekê wî bibîne, bi wî ra rûne.

Gênc Zinar, ku sala 1974an li Wêranşarê kitabçi bûye, havîna wê salê çûye Stenbolê, çûye Weşanxaneya Koralê ku kitabne bistîne.

Dema Gênc Zinar li Weşanxaneya Koralê bûye, kincên reş lê, çente di destan da, bi silaveka kubar Mehmed Emîn Bozarslan ketiye hindur, lê wî ew nas nekiriye.

Pir nesekeniye li weşanxaneyê Mehmed Emîn Bozarslan, hema derketiye çûye û piştî çûye ji Gênc Zinar ra gotine ‘’Tu zanî ew kî bu? Mehmed Emîn Bozarslan bû..’’

Zinarê Xamo dibêje dema min bihîst ew Mehmed Emîn Bozarslan e, min baz da derve, ji bo ku ez wî bibînim û pê tewaf bibim, bi destê wî bigirim, vir da reviyam, wê da reviyam, lê min nedît, ez pir li ber ketim..’’ 

Mehmed Emîn Bozarslan jiber heps û talûkeyên din ji Tirkîyê derketiye, îltîca kiriye sala 1979an, çûye Swêdê. Salekê li dû wî, sala 1980î Zinarê Xamo jî derbazî Swêdê bûye û wî ew mêrikê kincên reş lê, çente di destan da li wir dîtiye, pê ra rûniştiye.

Sala 1985an, Zinarê Xamo di deftera xwe da ser Mehmed Emîn Bozarslan gotiye ‘’Bi rastî jî kes wî nabîne, tu carî naçe civînan, naçe şîn û şahîyên Kurdan, wer di mala xwe da ye û wek mûriyan dixebite..’’


Roportajên di kovarên nola Deng û Dengê Komkar da derketine raber dikin ku Mehmed Emîn Bozarslan piştî dest bi heyata li Swêdê kiriye, sala 1980î programa xwe ya 20 salan, programa heta sala 2000î çêkiriye û li gor wê xebitiye. 

Kovara Nûbiharê sala 2013an bi rêberîya Ayhan Geverî ser Mehmed Emîn Bozarslan dosyeyek hazir kiriye.

Ayhan Geverî di destpêka dosyeyê da dibêje ‘’Ji bo edebiyat û ziman û folklora Kurdan, Mehmed Emîn Bozarslan qonaxeke girîng e û bi xêra xebatên wî gelek mesele xurttir û zûtir hatine dîtin.’’

Rohat Alakom di dosyeyê da balê dikişîne ser Mem û Zîn a Ehmedê Xanî ya Mehmet Emin Bozarslan sala 1968an tevî tercûmeya bi Tirkî derxistiye û dibêje vê kitabê derbeka mezin li wan hêzan xist ku hebûna edebîyata Kurdî înkar dikirin.

Xatirayeka di nivîsa Martin van Bruinessen da atmosfare wan salan tam raber dike. Martin van Bruinessan dibêje sala 1975an li gundekî Mêrdînê, nusxeyeka wê Mem û Zîn a bi tercûmeya Mehmed Emîn Bozarslan hedîye dane wî; nusxe ji wan nusxeyên bi rutûbet bûye ku çend salan di bin axê da hatine veşartin. 

Medyakar Mutlu Çiviroğlu berî 2010 biqede di ser Dengê Amerîka ra bi Mehmed Emîn Bozarslan ra xeber daye. 

Gava Mutlu Çiviroğlu ji Mehmet Emin Bozarslan ra dibêje ‘’Em te li ser radyo û televîzyonan nabînin’’, ew dibêje ne adetê wî ye ku ew di televîzyonan da xwe nîşan bide û qala xwe bike û dibêje kesên dixwazin wî nas bikin, dikarin kitabên wî bixwînin.

Ew Mehmet Emin Bozarlsan, ew seyda ku ket dilan li dilan deng da, 9ê Sibata 2026an li Uppsala ya Swêdê bi heyateka li ser 90î xistiye dûr ji Diyarbekir a lê hatiye dinê can da. 

Omer Faruk Baran

Vê nivîsê ji arşîvên bloga Zinarê Xamo, Dengê Amerîka, Kovara Nûbiharê, Kovara Deng, Kovara Dengê Komkar îstîfade kiriye. Fotografên di nivîsê da ji arşîva Rohat Alakom in.


sitesinden daha fazla şey keşfedin

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Omer Faruk Baran

Omer Faruk Baran li Sirûcê hatiye dinê. Ji xwendina kitêban, ji keşfkirina muzîkan hez dike û ji çavan yekî wî li fîlman yekî wî li fotografan e. Baran li İstanbul Teknik Üniversitesiyê, li İstanbul Üniversitesiyê û li Dicle Üniversitesiyê, mihendisî, hiqûq û sosyolojî xwendiye, lê her sê zanîngeh jî bi seri nekirine. Wî 2011an bi şiîra nav ‘’Bîrêmjar'', 2012yan bi çîroka nav ''Zênebej'' xelat sitandine. Baran di Rûdawê de bi nûçeyên edebîyat û hunerê dest bi rojnamegeriyê kiriye û piştre bûye nûçegihanê Sputnikê. Ew ji 2017an vir ve di Dengê Amerîka de dixebite. Wî fanzîneka fotografîyê ya nav ''flashhilat'' ya 16 hejmarî derxistiye. Kitêbeka wî ya şiîran heye û nav ''Şeveke Îstismar'' romankek jî nivîsîye. Kurtefîlma wî ya nav ''Tercûme'' ya sala 2022yan li festîvalên navneteweyî xelat wergirtine. Ji Adara 2022yan vir ve her Pêncşem di saet 5:50 pm de li Perxudres Podcastê podcastên ser kultur, sanat û edebîyatê diweşîne. Wê podcastê sala 2022yan xelata rojnamegerîyê sitandiye. Baran lî Diyarbekirê dijî. Adresa wî ya mektûban: Posta Kutusu 5, Suriçi PTT - Diyarbekir. [email protected]

Weşana berê

Mehmet Emin Bozarslan li Swêdê emrê Xwedê kiriye

Weşana paşê

Amerîka û Erebistana Siûdiyê ji bo Sûriyeyê piştgirî xwest – The National